Ölekli: “Global riskler otomotiv sektöründe endişe yaratıyor”

Küresel resesyon, AB’de büyümedeki gerileme, ABD-Çin ticaret anlaşmazlığı ve Brexit’in ortaya çıkardığı global riskler otomotiv sektöründe endişe yaratıyor. Özellikle Avrupa pazarındaki gelişmelerin çok yakından izlenmesi gerekiyor.

A+ A-

KPMG Türkiye’nin hazırladığı ‘Otomotiv Sektörel Bakış-İlk Yarı Raporu’, bir yıl öncesine kadar rekorlar kıran sektörün iki senelik bir aradan sonra düzlüğe çıkacağını öngörüyor.
Türkiye ihracatının lokomotif sektörü otomotivin, küresel gelişmelerden kaynaklı bir yapısal dönüşüm sürecinden geçtiğini dile getiren KPMG Türkiye Endüstriyel Üretim ve Otomotiv Sektör Lideri Hakan Ölekli, “Yurt içindeki ekonomik konjonktür bu süreci destekleyemediği için, sektörün kısa vadede karşı karşıya olduğu tehditler ve zayıflıklar öne çıkıyor. Sektördeki beklenti, yaşanan sürecin iki yıl kadar süreceğine ilişkin. 2001 ve 2009 kriz dönemlerindeki deneyimlerden yola çıkılarak, ortaya konan bu beklenti ile iki yıllık periyodun ardından iç pazar dinamiklerinin yerine oturacağı, satışların yükseleceği ve ihracatta yüksek performans rakamlarının devreye gireceği tahmin ediliyor” dedi.

“Dünyadaki belirsizlik önemli bir sorun”
Dünyadaki belirsizliğe de de dikkat çeken Ölekli, konuşmasını şu şekilde sürdürdü: “Küresel resesyon, AB’de büyümedeki gerileme, ABD-Çin ticaret anlaşmazlığı ve Brexit’in ortaya çıkardığı global riskler bu sektörde de endişe yaratıyor. Avrupa, Türkiye’nin diğer tüm sektörleri gibi otomotiv sektörü açısından da en önemli ihracat üssü. Özellikle İngiltere ve İtalya pazarları başta olmak üzere Avrupa pazarındaki gelişmelerin çok yakından izlenmesi gerekiyor.”

Çalışmadan yansıyan başlıklar şu şekilde:
- 2017’deki hızlı büyümenin ardından 2018 yılında bir miktar daralan dünya otomotiv pazarı, 2019 ilk yarıyı da görece zayıf tamamladı. Küresel ekonomideki ivme kaybı ve finansal piyasalardaki dalgalanmalar kısa vadede görünümü etkilemeye devam ediyor.
- Dünya otomotiv pazarı, 2019’un ilk çeyreğinde geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 0,1’lik sınırlı bir büyüme kaydetti.
- Yurt içinde geçen sene yüzde 35 daralan otomobil ve hafif ticari araç pazarı (HTA), bu yılın ilk yarısında 2018’in aynı dönemine göre yüzde 44,8 küçüldü. Ocak-haziran döneminde Türkiye’de otomobil satışları 2018’in aynı dönemine göre yüzde 43,3 gerileyerek 156 bin 378 oldu.
- Vergi indiriminin son ayı olan haziranda, binek otomobil satışları geçen yılın aynı ayına göre yüzde 13, HTA satışları da yüzde 32 azaldı.
- Satışların vergi indirimlerinin sona erdiği temmuz ayında dip seviyeye ulaştığı bildirilirken, düşüşün devam etmesi yönünde güçlü bir kanaat bulunuyor. Otomotiv sektörünün yılı 400 bin adetlik satış rakamının altında tamamlayacağına dair tahminler yapılıyor.

Vergi indirimleri kaldıraç etkisi yapmıyor
- Vergi indirimleri satışların düşme hızını azaltıcı rol oynasa da, tek başına tüm piyasaya kaldıraç etkisi yapamıyor. Satışlardaki düşmenin sebepleri; kur kaynaklı fiyat artışı, gerileyen güven endeksleri, ekonomik yaşamdaki durgunluk ve satın alma gücünün azalması olarak sıralanıyor.
- 2019’un ilk yarısında taşıt kredi hacmi 2018 sonuna göre yüzde 10,8 oranında azaldı. Haziran sonu itibarıyla toplam taşıt kedilerinde yüzde 25,3 gerileme görülüyor. Yıllık bazda bireysel taşıt kredilerinde yüzde 15,7, ticari taşıt kredilerinde ise yüzde 29,2 küçülme kaydedildi.
- 2019’un ilk yarısında hibrit araç satışları geçen yılki satışların iki katını aşsa da, en çok daralma dizel araç satışlarında meydana geldi.
- Yurt dışına satışlar adet bazında 2019 ilk yarıda toplam otomotiv pazarında yüzde 7,5, otomobil pazarında ise yüzde 9 azaldı.
- Otomotiv tedarik sanayii ihracatı ise, aynı dönemde yüzde 6,5 daralarak 5,4 milyar dolar oldu.
- Aynı dönemde, satışlardaki zayıflıkla uyumlu olarak otomobil ithalatında yüzde 51,9, toplam otomotiv ithalatında ise 52,0 daralma meydana geldi.
- 2019’un ilk yarısında üretimde daha yavaş bir daralma yaşandı. Dış pazardaki daralmanın iç pazara kıyasla daha sınırlı kalmasıyla, 2019 Ocak-Haziran’da 2018’in aynı dönemine göre, otomobil üretimi yüzde 11,6, toplam otomotiv üretimi yüzde 12,8 küçüldü.
- Vergi indirimlerinin sona ermesinin etkileri, yılın ikinci yarısında ikinci el piyasasında görülecek. İkinci ele getirilen ekspertiz uygulamasının da devreye girmesinin ardından piyasanın hareketlenmesi bekleniyor.