Makina ve teçhizatta dışa bağımlılığı azaltmayı hedefliyoruz

Doğu Marmara Kalkınma Ajansı tarafından yapılan projeksiyonlar uyarınca, Kocaeli’nin makina ve aksamları ihracatının ilin toplam ihracatının içerisindeki payının yüzde 10’a yükseltilmesi öngörülüyor.

A+ A-

Hüseyin AKSOY (Kocaeli Valisi)

Makina imalat sanayii, yatırım malı üreten temel sektör olarak imalat sanayii içerisinde özel bir öneme sahip olup, OECD teknoloji düzeyi sınıflandırma tablosuna göre imalat sanayii içerisinde orta-yüksek teknoloji grubuna girmektedir. Sektör, makina, ekipman ve yedek parçalarının imal edildiği ‘mühendislik sanayileri’ denilen alt sektörlerin tamamını kapsamaktadır. En önemli maliyet kalemlerinin başında işçiliğin geldiği makina imalat sanayii, işgücü yoğun bir sektör niteliğinde.
Sanayide yeni bir devrim oluşturacağı düşünülen ‘Endüstri 4.0’ yaklaşımı ile bilişimin üretimde kullanılması sayesinde, her biri farklı bilgisayar tarafından yönlendirilen makinaların birbirleri ve kullanıcılar ile etkileşimli olarak çalışabilmesine ve bir bütün olarak ana bilgisayarların kontrolüne girmesine yönelik çalışmalar başlatılmıştır. Buna; ‘Akıllı Fabrika Dönemi’ ve ‘Akıllı Üretim Dönemi’ de denilmektedir.

Sektörün 2023 hedefi 100 milyar dolarlık ihracat
Ülkemizin 2023 hedefleri çerçevesinde, 2016’nın sonu itibarıyla GTİP kodları bazında yüzde 8,7 ve ISIC Rev. 3 sınıflandırmasına göre yüzde 8,2 düzeyinde olan makina imalat sanayiinin ihracat içerisindeki payının yüzde 20’ye yükseltilmesi ve yıllık makina ihracatının 100 milyar dolara ulaşması hedeflenmektedir. ISIC Rev. 3 sınıflandırması 29 kodlu ‘Başka Yerde Sınıflandırılmamış Makina ve Teçhizat İmalatı’ sektörü, 24 kodlu ‘Kimyasal Madde ve Ürünler’ sektöründen sonra ülkemizin en fazla dış ticaret açığı verdiği ikinci sektördür.
TÜİK verilerine göre ülkemiz, ISIC Rev. 3 sınıflandırması 29 kodlu ‘Başka Yerde Sınıflandırılmamış Makina ve Teçhizat İmalatı’ sektörü kapsamında, 2017’nin ilk 10 ayında 10,3 milyar dolarlık ihracat ve 16,6 milyar dolarlık ithalat yapmıştır. İhracatın ithalatı karşılama oranı ise yüzde 62’dir. Sektörde 2016 yılında ise, 11,7 milyar dolarlık ihracat ve 20,9 milyar dolarlık ithalat yapılmış; ihracatın ithalatı karşılama oranı da yüzde 56 olmuştur.
Makina imalat sektörünü ilimiz açısından değerlendirdiğimizde ise, Ekonomi Bakanlığı’nın yayınladığı teşvik belgeli yatırım istatistiklerine göre, 1 Ocak 2010-30 Kasım 2017 döneminde alınan ve Kocaeli’ye makina ve teçhizat imalatı sektöründe yatırım öngören 1082 (ülke içindeki payı yüzde 3,15) teşvik belgeli yatırım kapsamında öngörülen toplam sabit yatırım tutarı 34,29 milyar TL (ülke içindeki payı yüzde 2,95) ve öngörülen toplam istihdam 42 bin 513 (ülke içindeki payı yüzde 3,48) olmuştur.

2017’nin ilk 10 ayında 393 milyon dolarlık ihracat
TÜİK verilerine göre, ISIC Rev. 3 sınıflandırması 29 kodlu ‘Başka Yerde Sınıflandırılmamış Makina ve Teçhizat İmalatı’ sektörü kapsamında Kocaeli’nin 2017’nin ilk 10 ayındaki ihracatı 393,55 milyon dolar ve aynı döneme ait ithalatı ise 663,94 milyon dolar düzeyinde gerçekleşmiştir. Şehirde 2016 yılı makina imalat sektörü dış ticaret verilerini incelediğimizde de, 412 milyon dolarlık ihracat ve 797 milyon dolarlık ithalat yapıldığı görülmektedir. 2017’nin ilk 10 ayında, İhracatın ithalatı karşılama oranı ise yüzde 59,27 düzeyinde gerçekleşmiştir.
Ülkemizin 2023 hedefleri doğrultusunda, Doğu Marmara Kalkınma Ajansı’nca yapılan projeksiyonlar uyarınca, Kocaeli’nin makina ve aksamları ihracatının ilin toplam ihracatının içerisindeki payının yüzde 10 seviyesine yükseltilmesi öngörülmüştür. İlimizde sektörel ihtisaslaşmanın olduğu ve yatırım teşvik istatistiklerine göre makina ve teçhizat girdisinde dışa bağımlılığın yüksek olduğu lastik-plastik, kimya, kâğıt, demir dışı metaller ve otomotiv yan sanayii başta olmak üzere tüm sektörlerde, katma değeri ve verimliliği etkileyen makina ve teçhizatta dışa bağımlığın azaltılması ilimiz için bir önceliktir.